160. urodziny Antoniny Leśniewskiej

Jako jedna z pierwszych Polek zdobyła wyższe wykształcenie farmaceutyczne. Była społeczniczką i emancypantką, która działała na rzecz umożliwienia kobietom kształcenia się i pracy w zawodzie farmaceutki.
W 2026 roku mija 160 lat od narodzin Antoniny Leśniewskiej, patronki Muzeum Farmacji w Warszawie. Celebracja potrwa od października do grudnia, a jej główny akcent przypadnie na 24 października.

Z tej okazji Zespół Muzeum Farmacji przygotował program wyjątkowych wydarzeń.

CAŁODNIOWE URODZINY 24 PAŹDZIERNIKA

Wstęp na wystawę stalą i wydarzenia specjalne za 1 zł.

Kosmetyki Antoniny – warsztaty inspirowane dawnymi recepturami
godz. 13:00

Jak wyglądała codzienna pielęgnacja sto lat temu? Co można było znaleźć w dawnych recepturach kosmetycznych i które z ich składników do dziś pozostają w użyciu?
Podczas warsztatów sięgniemy do przepisów stosowanych w aptekach i drogeriach na początku XX wieku. Zobaczymy, jak zmieniało się podejście do pielęgnacji, które składniki dobrze zniosły próbę czasu, a które dziś budzą już raczej zdziwienie niż zachwyt.
W części praktycznej przygotujemy dwa kosmetyki inspirowane historycznymi recepturami: sól do stóp oraz „mieszaninę do udelikatniania rąk”.

Prowadzenie: Ania Bijałd
Miejsce: Muzeum Farmacji, ul. Piwna 31/33
Wstęp: 1 zł, liczba miejsc ograniczona

Związki –  performans Anny Jurkiewicz 
godz. 15:00

Anna Jurkiewicz, artystka interdyscyplinarna i wokalistka, zaprezentuje nowy performans inspirowany biografią Antoniny Leśniewskiej i kolekcją Muzeum Farmacji. Pracując z archiwami, artystka zadaje pytania o ich materialność i interakcje ze współczesnymi ciałami. Występ Anny Jurkiewicz łączący śpiew, muzykę i wykład performatywny odbędzie się w przestrzeni Muzeum Farmacji, w otoczeniu zabytkowych mebli i wielobarwnych szkieł aptecznych.

Anna Jurkiewicz – tworzy muzykę, sound art, instalacje video, performans, teksty, zapachy, warsztaty, spacery dźwiękowe i sensoryczne. W swoich badaniach zajmuje się relacjami z tym, co poza-ludzkie, postulując wrażliwe zamieszkiwanie krajobrazu i empatię międzygatunkową. W projekcie Silent Partners od 2023 roku podąża za skoczogonkami – organizmami glebotwórczymi, które po cichu ułatwiają rozkład i wzrost grzybów oraz roślin. Używa słuchu i głosu w interakcji z różnymi krajobrazami antropocenu, badając pogłosy oraz formy i przestrzenie akustyczne tworzone przez obieg wody. Praktykuje field recording, sampluje i przetwarza elektroniką dźwięki nie tylko ludzkie. Wokalnie eksploruje różnorodność ekspresji w muzyce przekazywanej ustnie. Współtworzy takie projekty muzyczne jak Sekunda Mała, Zaświatycze, ZYEM, Pieśni do Śmierci, Starorzecze, Wołyń w Pieśniach, Ziemski Lament, Żyto. Członkini kolektywu artystycznego Messy Sensing. W 2026 roku zajęła II miejsce w konkursie Polskiego Radia Nowa Tradycja jako połowa duetu ZYEM.

Miejsce: Muzeum Farmacji, ul. Piwna 31/33
Wstęp: 1 zł, liczba miejsc ograniczona

Nieprzetartym szlakiem – opowieść o Antoninie i innych przebojowych farmaceutkach
godz. 16:00

Farmaceutka, założycielka Pierwszej Żeńskiej Apteki i Szkoły Farmaceutycznej dla Kobiet, patronka Muzeum Farmacji w Warszawie, działaczka społeczna… Dokonania Antoniny Leśniewskiej można długo wymieniać.
Podczas urodzinowego wykładu opowiemy o niezwykłych historiach kobiet, które za naszą jubilatką mogłyby powtórzyć: „na przekór wszystkiemu twardo postanowiłam pracować w aptece”.
Spotkanie będzie również okazją do przedstawienia nielicznych pamiątek związanych z patronką, które znajdują się w zbiorach Muzeum Farmacji.

Po spotkaniu zapraszamy na wspólne świętowanie przy urodzinowym torcie w gronie Zespołu i przyjaciół Muzeum Farmacji.

Prowadzenie: Kamila Utrata
Miejsce: Kino Syrena, Rynek Starego Miasta 42
Wstęp wolny

WARSZTATY

Przestwory – warsztaty głosowo-dźwiękowe

Zapraszamy na ogólnoustrojową kurację artystyczną według autorskiej receptury. Kuracjuszki i kuracjuszy czeka masaż wyobraźni i pamięci muzycznej, inhalacje księgozbiorem Muzeum Farmacji i dźwiękowo-ziołowe okłady na układ nerwowy. Na jesienny nieżyt mamy przepisane rozgrzewki głosowe z elementami śpiewu i improwizacji. Będziemy dźwięczeć, czytać, słuchać i stroić zmysły do sygnałów z aptecznych utensyliów. Poszukamy współbrzmienia w grupie i remediów na ponadczasowe dolegliwości, przechowanych w dawnych pieśniach wiejskich i historii farmacji. Wspólny śpiew koi system nerwowy, a wędrówki przez przestwory międzykomórkowe i inne botaniczno-chemiczne krajobrazy zapraszają do nowego spojrzenia na codzienne otoczenie.

Warsztaty odbywają się w przestrzeni muzeum i są otwarte dla wszystkich chętnych, niezależnie od doświadczenia z głosem lub muzyką.

Warsztaty składają się z dwóch spotkań:
Część I: Odtrutka
22 października 2026 (czwartek), godz. 18.00

Część II: Przestwory
27 października 2026 (wtorek), godz. 18.00

Prowadzenie: Anna Jurkiewicz – artystka interdyscyplinarna i wokalistka, współtwórczyni projektów muzycznych: Sekunda Mała, Zaświatycze, ZYEM, Pieśni do Śmierci, Starorzecze, Wołyń w Pieśniach, Ziemski Lament, Żyto, członkini kolektywu artystycznego Messy Sensing.

Miejsce: Muzeum Farmacji, ul. Piwna 31/33
Wstęp: 40 zł na oba warsztaty, liczba miejsc ograniczona

Perfumy Antoniny – warsztaty zapachowe

„Zapach jest emocją” – przekonuje psycholożka Rachel S. Herz, podkreślając wyjątkowo silny związek węchu z pamięcią i uczuciami. Podczas warsztatów poszukamy nut zapachowych, które są nam szczególnie bliskie i stworzymy z nich własne kompozycje.

Naszą przewodniczką będzie Michalina Samborska – twórczyni perfum botanicznych i dyplomowana aromaterapeutka. Z warsztatów wyjdziemy z 5 ml własnych perfum oraz inspiracją do dalszego odkrywania historii i bogactwa naturalnych zapachów.

Terminy:

7 listopada 2026 (sobota), godz. 12.00

28 listopada 2026 (sobota), godz. 12.00

Miejsce: Muzeum Farmacji, ul. Piwna 31/33
Wstęp: 50 zł, liczba miejsc ograniczona

Obrazy malowane światłem – warsztaty cyjanotypii

Co wspólnego miały kiedyś apteki z fotografią? Całkiem sporo. To właśnie w aptekach i drogeriach można było kupić substancje chemiczne oraz materiały potrzebne do wykonywania zdjęć i odbitek.
Podczas warsztatów poznamy cyjanotypię – jedną z najstarszych technik fotograficznych, rozpoznawalną dzięki charakterystycznemu, intensywnie niebieskiemu kolorowi. Przyjrzymy się temu, jak światło i związki chemiczne pozwalają utrwalić obraz na światłoczułym podłożu, a także jak technikę tę wykorzystywano do tworzenia odbitek roślin i pracy z negatywami.
W części praktycznej wykonamy odbitki w technice cyjanotypii. Wykorzystamy do tego rośliny oraz przygotowane wcześniej fotografie przeniesione na negatywy.

Prowadzenie: Ania Bijałd

Termin:
12 grudnia 2026 (sobota), godz. 12.00

Miejsce: Muzeum Farmacji, ul. Piwna 31/33
Wstęp: 20 zł, liczba miejsc ograniczona

SPACER

Przeciwko mocy śmierci nie ma ziół w ogrodach – spacer po Starych Powązkach

Cmentarz Powązkowski nie bez powodu nazywany jest warszawskim panteonem. To miejsce spoczynku wielu wybitnych postaci – bohaterów narodowych, artystów i badaczy, w tym także farmaceutów, pionierów przemysłu oraz osób zasłużonych dla rozwoju nauki. Wśród pochowanych przedstawicieli zawodu znajdują się między innymi: Maurycy Spokorny, Alfons Bukowski czy Stanisław Klawe.
Jesienna aura i obchody 160. urodzin patronki Muzeum Farmacji będą wspaniałą okazją do klimatycznego spaceru, odwiedzenia grobu Antoniny Leśniewskiej oraz przypomnienia o jej niezwykłych dokonaniach.

Prowadzenie: Kamila Utrata, Marek Łuszczyk

Termin:
7 listopada 2026 (sobota), godz. 15.00

Miejsce: Cmentarz Powązkowski (zbiórka: Brama św. Honoraty)
Wstęp: 20 zł, liczba miejsc ograniczona

SPOTKANIE

Nieprzetartym szlakiem, czyli historia Antoniny Leśniewskiej i przebojowych farmaceutek | Farmacja pod Regałami

W ramach obchodów 160. urodzin Antoniny Leśniewskiej, patronki Muzeum Farmacji w Warszawie, opowiemy o działalności jubilatki – niełatwej drodze do zdobycia wykształcenia, założeniu Pierwszej Żeńskiej Apteki i Szkoły Farmaceutycznej dla Kobiet oraz licznych inicjatywach społecznych.
Spróbujemy na nowo odkryć Antoninę, korzystając z cennych źródeł, w tym spisanych przez nią wspomnieniach (wydanych po raz pierwszy w 1901 roku) oraz relacjach osób z jej otoczenia.

W trakcie spotkania poznamy:

przeszkody napotykane przez pierwsze farmaceutki na nieprzetartym szlaku;
warszawskie miejsca związane z Antoniną Leśniewską;
pamiątki po patronce, które znajdują się w zbiorach Muzeum Farmacji.

Wykład poprowadzi Kamila Utrata – absolwentka historii sztuki, która pracuje w Muzeum Farmacji, oddziale Muzeum Warszawy.

Termin:
9 grudnia 2026 (środa), godz. 17.00

Miejsce: ul. Świętojańska 5
Wstęp wolny

Wydarzenie realizowane we współpracy z Czytelnią Naukową Nr VII Biblioteki Publicznej w Dzielnicy Śródmieście m. st. Warszawy przy ul. Świętojańskiej 5.

Kuratorki programu: Ania Bijałd, Alicja Latkowska, Kamila Utrata
Projekt plakatu: Joanna Bębenek
Komunikacja i marketing: Anna Dobrowolska-Balcerzak, Nela Sobieszczańska-Siawrys, Maria Alicja Włodarska, Karina Dąbska

Partner Muzeum Farmacji – Bacteromic sp. z o.o.