Aktualności

31.08.2017 / Aktualności, Działalność edukacyjna, Muzeum Warszawskiej Pragi

Edukacja w Muzeum Warszawy. Rok szkolny 2017/2018

Muzeum Warszawy, fot. Alicja Szulc

Lekcje muzealne połączone z warsztatami, zabawami, grami miejskimi, spacerami, pogadankami oraz dyskusjami – Muzeum Warszawy wraz z oddziałami przygotowało wyjątkową ofertę dla przedszkoli, szkół podstawowych, średnich i zawodowych. Zapraszamy do współpracy w nowym roku szkolnym 2017/2018!

> Pobierz program zajęć edukacyjnych

Edukacja w Muzeum Warszawy
Rok szkolny 
2017/2018

Czym jest muzeum? Coraz częściej to miejsce spotkań, gdzie wystawa to punkt wyjścia do opowiadania o świecie i poznawania go, a nie jedynie przestrzeń służąca kontemplacji dzieł sztuki w ciszy. Siedziba główna Muzeum Warszawy przy Rynku Starego Miasta wraz z oddziałami aktywnie włącza się w dyskusję o mieście stołecznym i jego historii.

W niniejszym folderze w zwięzły sposób prezentujemy informacje o zajęciach prowadzonych w Muzeum Warszawy i jego oddziałach – tematykę, czas trwania, docelowe grupy wiekowe. Nasze zajęcia edukacyjne przekładają Warszawę na język dzieci i młodzieży, przedstawiają im ją w sposób przystępny i angażujący. Łączą historyczne treści z różnego rodzaju działaniami – interaktywnym zwiedzaniem, spacerami, warsztatami, grami i zabawami. Uczestniczki i uczestnicy warsztatów w Muzeum Warszawy ilustrują baśnie i legendy warszawskie, w Muzeum Farmacji poznają działanie różnorodnych substancji na organizm człowieka, w Muzeum Drukarstwa własnoręcznie tłoczą karty okolicznościowe i linoryty.

Ponadto, przygotowaliśmy ofertę Muzeum na życzenie – innymi słowy, jesteśmy gotowi poprowadzić zajęcia na wybrany przez Państwa temat. Propozycja skierowana jest do tych, którzy potrzebują urozmaicenia szkolnego planu zajęć. Na życzenie przygotujemy tematyczne trasy spacerów, zajęcia warsztatowe, wykłady na temat Warszawy, gry miejskie. Możemy je przeprowadzić w przestrzeni miejskiej, u Państwa w placówce albo zaprosić do wnętrz Muzeum Warszawy lub jego oddziałów. Zapraszamy do współpracy!

MUZEUM WARSZAWY – SIEDZIBA GŁÓWNA
Rynek Starego Miasta 28–42

Mieści się w 11 kamienicach przy Rynku Starego Miasta, które w latach 2014–2017 zostały gruntownie odrestaurowane. Nowa wystawa główna „Rzeczy warszawskie” przedstawia 7352 wyłącznie oryginalne obiekty, świadków wydarzeń i ludzi ważnych dla historii miasta. Uzupełnieniem są dwie ekspozycje: „Dane warszawskie”, pozwalające zrozumieć fenomen stolicy Polski, oraz „Dzieje kamienic”, prezentujące historię kamienic po stronie Dekerta mieszczących siedzibę główną Muzeum Warszawy.

zgłoszenia: Dział Edukacji, tel. +48 665 645 603 lub edukacja@muzeumwarszawy.pl
czas trwania zajęć: 60–90 min
terminy i godziny: wtorek–piątek, godz. 10.00–14.00 (do uzgodnienia)
maksymalna liczba uczestników: 25 osób
koszt: 100 zł

 

Bajki, baśnie, animacje
lekcja + film + aktywne zwiedzanie + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 0–3

Wykorzystując film animowany oraz eksponaty, uczestnicy zastanawiają się nad różnymi formami opowiadania bajek i baśni. Odkrywają, jak z jednego przedmiotu może wyniknąć cała opowieść. Wybrane rzeczy stają się inspiracją do samodzielnej twórczości. Dzieci wymyślają własne baśniowe historie i wykonują do nich ilustracje.

Co w murach piszczy?
lekcja + aktywne zwiedzanie + praca w grupach
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 0–3, 4–6, 7–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Kim byli i jak żyli dawni mieszkańcy kamienic staromiejskich? Uczestnicy zajęć niczym detektywi szukają śladów ich życia. Wędrując przez kolejne pomieszczenia, poznają funkcje różnorodnych elementów architektonicznych oraz fachową terminologię. Dowiadują się, dlaczego powiększano piwnice, gdzie ukryto skarb i skąd się wzięło słowo „sklep”. Zastanawiają się, czy dawna kamienica odpowiadałaby potrzebom dzisiejszych warszawiaków.

Design warszawski
lekcja + aktywne zwiedzanie + praca w grupach + dyskusja
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 7–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Czym jest dobre projektowanie? Czy rzeczy mogą być jednocześnie ładne i praktyczne? Czy oglądając wystawę główną „Rzeczy warszawskie”, m.in. wyroby złotnicze i platernicze, można uchwycić specyfikę warszawskiego designu? Uczestnicy zastanawiają się, dlaczego projektanci decydują się na wykorzystanie danych materiałów i czy ozdoby mają znaczenie wyłącznie estetyczne. Zajęcia koncentrują się wokół zagadnień związanych z rzemiosłem artystycznym, uczestnicy poznają znaczenie tej dziedziny sztuki dawniej i współcześnie.

Kubek, szklanka, filiżanka
lekcja + aktywne zwiedzanie + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–6

Oglądając elementy zastawy stołowej, uczestnicy poznają zwyczaje związane z piciem herbaty. Wśród eksponatów szukają rzeczy potrzebnych do jej przygotowania i podawania. Odkrywają, co to jest samowar, dlaczego cukier zamykano na klucz, które naczynia służyły do parzenia esencji. Na koniec samodzielnie projektują dekoracje przedmiotów służących do parzenia herbaty.

Metrem czy autobusem?
lekcja + aktywne zwiedzanie + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 1–3, 4–6

Na obrazach i pocztówkach uczestnicy szukają przedstawień środków komunikacji miejskiej. Zastanawiają się, jak rozrost miasta wpłynął na zmiany w układzie sieci komunikacyjnej, a także w jaki sposób nowe pojazdy zmieniły życie mieszkańców oraz wygląd samej stolicy. Wśród rzeczy warszawskich uczestnicy odnajdują przedmioty świadczące o znaczeniu komunikacji dla Warszawy. Na pamiątkę spotkania wykonują model trójwymiarowego autobusu lub tramwaju.

Muzealne ABC (2 spotkania)
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: przedszkole, szkoła podstawowa 1–3

Po co są muzea? Co może być muzealnym eksponatem? Które obiekty są łatwe w konserwacji, a które wymagają szczególnych zabiegów? Kto decyduje, że dana rzecz znajduje się na wystawie? Dzieci szukają odpowiedzi na te pytania na ekspozycji, a także „za kulisami muzeum”. Poznają też zasady muzealnego savoir-vivre’u oraz realia codziennej pracy muzealników. Zajęcia składają się z dwóch spotkań. Pierwsze odbywa się w przedszkolu lub w szkole, na drugie zapraszamy do muzeum.

O zachowaniu się przy stole
lekcja + aktywne zwiedzanie + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Dlaczego solniczki występowały parami? Gdzie ustawiano żardinierę? Do czego służyła buliera? Elementy zastawy stołowej są świadectwem obyczajów. Analizując zastosowanie poszczególnych rzeczy, uczestnicy zastanawiają się, jak wyglądała kultura stołu, z czego wynikają niektóre reguły zachowania i czy mają dziś praktyczne zastosowanie.

Rzecz w muzeum
lekcja + aktywne zwiedzanie + dyskusja
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 7–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Niecodzienna koncepcja wystawy głównej jest pretekstem do zastanowienia się, jakie znaczenie, poza praktycznym zastosowaniem, mają rzeczy zgromadzone w Muzeum Warszawy. Dla badaczy mogą być źródłem historycznym, dla warszawiaków cenną pamiątką rodzinną, dla turystów osobliwością z odległego miasta nad Wisłą. Dlaczego znalazły się na wystawie? Czego można się z nich dowiedzieć? Zajęcia zachęcają do świadomego zwiedzania, zadawania pytań i szukania na nie odpowiedzi, również poza ekspozycją.

Spacer z legendą
lekcja + spacer
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–3

Od oryginalnego pomnika Syreny autorstwa Hegla rozpoczyna się interaktywny spacer w obrębie Starego Miasta. W jego trakcie uczestnicy poznają popularne legendy warszawskie w miejscach z nimi związanych – przy okazji uczą się historii. Opowieść wzbogacona jest ciekawostkami. Różnorodne aktywności pozwalają spojrzeć na znane motywy w nowym świetle.

Start-up nie od dziś
lekcja + aktywne zwiedzanie + praca w grupach + dyskusja
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

W Gabinecie Sreber i Platerów Warszawskich znajdują się wyroby kilkudziesięciu warszawskich przedsiębiorstw. Uczestnicy poznają niezwykłe dzieje tego przemysłu. Zastanawiają się, co przesądziło o jego sukcesie, a następnie upadku. Na podstawie wyciągniętych wniosków projektują własną firmę, która dziś mogłaby działać w Warszawie. Przyglądając się dziejom firm warszawskich, starają się stworzyć własne pomysły na biznes.

Szaleństwo kolekcjonowania
lekcja + aktywne zwiedzanie + dyskusja
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 1–8, gimnazjum

Muzeum Warszawy ma wyjątkowe kolekcje. Uczestnicy oglądają rzeczy zgromadzone w poszczególnych gabinetach. Szukają klucza, który je łączy i zastanawiają się, czy dane przedmioty mogłyby wzbudzić zainteresowanie zbieraczy. Rozważają materialną i niematerialną wartość kolekcjonowania oraz poznają specyfikę kolekcji muzealnych.

Wizyta u malarza
lekcja + aktywne zwiedzanie + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 1–6

Czy na Starym Mieście mieszkali malarze? Jak wyglądały ich pracownie? Dlaczego Franciszek Kostrzewski wchodził do domu przez okno, a Wojciech Fangor zamiast płótna czasem używał ściany? Uczestnicy zastanawiają się, jakim zmianom ulegała profesja malarza na przestrzeni wieków. Poznają sylwetki artystów związanych z Warszawą oraz wykorzystywane przez nich techniki malarskie.

Warszawa legendarna
lekcja + aktywne zwiedzanie + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–3

Wśród eksponatów uczestnicy poszukują tropów legend warszawskich. Oglądają wizerunki Syreny i poznają związane z nią historie. Odkrywają, jak w Warszawie przenikają się światy realny i fantastyczny, a pozornie zwyczajne obiekty i okolice stają się elementami magicznych historii. W części warsztatowej przedstawiają w formie plastycznej legendarne opowieści.

Zagadkowe dekoracje
lekcja + spacer z mapą
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 1–6

Maszkarony z Pałacu Krasińskich stały się muzealnymi eksponatami. W trakcie spaceru po Starym Mieście uczestnicy przyglądają się też innym artystycznym dekoracjom. Wśród nich można odnaleźć przykłady baśniowych stworzeń, groźnych zwierząt, egzotycznych postaci. Prowadzący pomoże rozszyfrować symbolikę tych tajemniczych rzeźb i malowideł oraz opowie o ich twórcach.

Temat Rzeka
lekcja + aktywne zwiedzanie + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–3

Opowieść o rzece i jej znaczeniu dla Warszawy. Z przedstawień Wisły z różnych epok uczestnicy samodzielnie wydobywają informacje na temat wpływu rzeki na życie mieszkańców stolicy. Jakie elementy najczęściej powtarzają się na obrazach i grafikach? Dlaczego? Na koniec dzieci tworzą własne widoki Wisły.

Muzeum na życzenie
zajęcia + aktywności na wybrany temat

To oferta specjalna. Dział Edukacji na zamówienie prowadzi zajęcia na wybrany temat. To propozycja na urozmaicenie szkolnego planu zajęć. Tematyczne trasy spacerów, zajęcia warsztatowe, wykłady varsavianistyczne, gry miejskie – możemy je przeprowadzić w przestrzeni miejskiej, w Państwa placówce lub w siedzibie głównej Muzeum Warszawy.

koszt zajęć: 300 zł

 

MUZEUM WARSZAWSKIEJ PRAGI
Targowa 50/52

Wizyta w Muzeum Warszawskiej Pragi pozwala odkryć prawobrzeżną Warszawę. Eksponaty, relacje prażan i scenografia wystawy stałej umożliwia poznanie historii Pragi z różnych perspektyw: niewielkiej osady, która stała się miastem, bazaru, przyciągającego kupujących wielkim syfonem, wielowyznaniowej dzielnicy, gwarnych plaż i parków, dużych fabryk i małych pracowni rzemieślniczych, a także ulic, kamienic i podwórek inspirujących współczesnych artystów. Podczas zajęć uczestnicy mogą wybrać swoją ulubioną opowieść, twórczo działać oraz zadawać pytania o współczesność i przyszłość dzielnicy.

czas trwania zajęć: 60–90 min
terminy i godziny: wtorek–piątek, godz. 10.00–14.30
maksymalna liczba uczestników: 30
koszt: 100 zł
zgłoszenia: tel. 22 518 34 07–09 lub edukacja.muzeumpragi@muzeumwarszawy.pl

 

W muzeum jak w bajce
lekcja + warsztat + zabawa edukacyjna
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia)

Zajęcia podzielone są na trzy etapy. Pierwsza część to dziesięciominutowa zabawa z rekwizytami, rozwiązywaniem zagadek i nawiązywaniem poprzez zabawę do utworów literackich dla dzieci. W drugiej części głośne czytanie połączone jest z interakcją z uczestnikami oraz krótką rozmową o bajce. Na koniec przedszkolaki tworzą z udostępnionych materiałów proste kukiełki służące do domowych przedstawień teatralnych.
(tylko w czwartki)

Dawno, dawno temu…
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia)

Zajęcia podzielone są na trzy etapy. Zaczynają się od kilkunastominutowej opowieści na temat Pragi i jej historii. Następnie dzieci przechodzą do sali warsztatowej, gdzie wysłuchują wybranego utworu literackiego. Na koniec tworzą z udostępnionych materiałów zakładki do książek.
(tylko w czwartki)

Do krokodyla! Tajemnice straganów Różyca
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–3, 4–6

Muzeum mieści się przy ulicy Targowej, której nazwa wskazuje na handlowe tradycje dzielnicy. W trakcie zajęć uczestnicy dowiadują się, gdzie i czym handlowano na Pradze oraz poznają historię najbardziej znanego warszawskiego targowiska – Bazaru Różyckiego. Dzięki wystawie stałej oraz udostępnionym na niej fragmentom Archiwum Historii Mówionej uczestnicy dowiadują się, czym zaskakiwały kupujących stragany praskich kupców, a także co na Różycu robił krokodyl. W części warsztatowej uczestnicy narysują lub uszyją krokodyla.

Praskie zawody
lekcja + zabawa edukacyjna
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–3

Szklarz, introligator, modystka, szewc, rymarz, krawiec. To zawody jeszcze dziś wykonywane na Pradze. Punktem wyjścia do pogadanki na temat ich pracy są przedmioty przez nich wykonane lub narzędzia, którymi posługują się w swoich pracowniach. Lekcja ma charakter zabawy z elementami zgadywanki – omawiane przedmioty są wyciągane przez dzieci z woreczków.

Gwiazdy, znaki i zwierzaki
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 0–3

Historia kamienic, w których siedzibę ma Muzeum Warszawy, sięga końca XVIII wieku. Kto w nich mieszkał? Szukając śladów przeszłości, uczestnicy oglądają zachowane elementy dekoracji malarskiej dwóch modlitewni żydowskich. Dowiadują się, czym są znaki Zodiaku i jakie znaczenie mają w różnych kulturach. Poznają różnorodność kulturową Pragi oraz zyskują podstawową wiedzę o zasadach konserwacji zabytków. W części warsztatowej tworzą symboliczne przedstawienie swojego znaku zodiaku.

Praga na choinkę, Praga pod choinkę
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 0–3, 4–6

To zajęcia tworzenia ozdób choinkowych lub kartek świątecznych inspirowanych praskimi historiami. Uczestnicy korzystają z różnorodnych materiałów: kolorowych i fakturowanych papierów, tektur, sznurków i wstążek. Kartki są wykonywane przy pomocy samodzielnie zrobionych stempelków i kolorowych tuszy.
(tylko w listopadzie i grudniu)

Praga z lotu ptaka
lekcja + zabawa edukacyjna
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–6

Jak Praga wygląda z góry? Podłoga muzealnej sali warsztatowej pokryta jest wykładziną przedstawiającą satelitarny obraz prawobrzeżnej Warszawy. Można na niej odnaleźć wiele miejsc, budynków i założeń urbanistycznych, charakterystycznych dla Pragi. Doskonale widoczne są osiedla, ważne ulice i place, parki, stadion, kościoły, dworce i linie kolejowe. W trakcie lekcji uczestnicy sprawdzają orientację w przestrzeni oraz znajomość topografii miasta. Zapewne, nie jedna osoba odnajdzie na mapie swój dom lub szkołę.

PRAGrA
spacer edukacyjny
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 1–3, 4–6

Uczestnicy podzieleni na trzy grupy wędrują ulicami Starej Pragi. Towarzyszy im mobilna gra planszowa, w której przesuwają pionki po udzieleniu poprawnej odpowiedzi na zadane pytanie. Zagadki dotyczą historii i ciekawostek związanych z miejscem, w którym się zatrzymamy. Dzieci odkrywają tajemnice podwórkowych kapliczek, zabytkowe klatki schodowe, zwierzęta ukryte w detalach architektonicznych i repertuar typowej praskiej kapeli. Wycieczka ulicami Targową, Okrzei, Jagiellońską i Floriańską kończy się przy wybiegu dla praskich misiów.
(tylko od kwietnia do czerwca)

Praga opowiedziana, Praga narysowana
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–6

Te zajęcia to okazja do wysłuchania żywych opowieści o minionych czasach, czyli dotknięcia niematerialnych zbiorów Muzeum Warszawskiej Pragi – Archiwum Historii Mówionej. Te relacje można odnaleźć w przestrzeni wystawy stałej pośród zdjęć i obiektów. Jaka idea przyświeca gromadzeniu wspomnień? O czym najczęściej mówią prażanie pytani o przeszłość? Jaki obraz Pragi wyłania się z ich opisów? Odpowiedzią na te pytania są komiksy wykonywane na miejscu przez uczestników.

Wyprodukowane na Pradze. Rzemieślnicy
lekcja + pogadanka
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–8, gimnazjum

W prawobrzeżnej Warszawie ciągle silne są tradycje rękodzielnicze, działa tu wiele warsztatów rzemieślniczych. To cenne dziedzictwo Pragi, wiążące się z zawodami wykonywanymi od wieków. Inspiruje również dzisiejszych projektantów. W czasie zajęć uczestnicy oglądają przedmioty wykonane współcześnie przez praskich rzemieślników (rzeczy codziennego użytku, części garderoby, dekoracje), aby odpowiedzieć na pytanie, czym różnią się od tych produkowanych masowo. Poznają także nazwy zawodów rzemieślniczych i specyficzne rzemieślnicze narzędzia oraz terminy, takie jak: czeladnik, mistrz, majstersztyk, partacz, rzemiosło, rękodzieło. Lekcja nawiązuje do cyklu spotkań i warsztatów w pracowniach rzemieślników, prowadzonych przez Muzeum w ciągu roku.

Wyprodukowane na Pradze – fabryki
lekcja + pogadanka
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–8, gimnazjum

W XIX wieku Praga dla wielu była Ziemią Obiecaną. Tu powstawały fabryki, tu była praca. Krajobraz dzielnicy w krótkim czasie uzupełniły liczne kominy mniejszych i większych zakładów. Co produkowano? Stal, wyroby gumowe, aparaty elektryczne, silniki, samochody, czekoladę i wiele, wiele innych. Jednym słowem – wszystko. W trakcie zajęć uczestnicy poznają najważniejszych praskich fabrykantów, analizują dawne reklamy i loga przedsiębiorstw. Lekcja będzie również okazją do porozmawiania o tym, co zostało z dawnych fabryk i jak obecnie wykorzystuje się postindustrialną architekturę.

Od osady do miasteczka
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–6

Praga nie zawsze była dzielnicą Warszawy. Zajęcia przybliżają dzieje tej części miasta od czasów średniowiecznej osady, poprzez samodzielne miasteczko (połowa XVII wieku), aż do włączenia w granice Warszawy (koniec XVIII wieku). Na przykładzie Pragi uczestnicy dowiadują się, czym jest miasto, jak powstaje, jakie są jego funkcje i cele oraz jakie prawa przysługują jego nowym mieszkańcom. Próbują także swoich sił w analizie źródeł historycznych – herbu Pragi Biskupiej, treści przywileju lokacyjnego czy dawnych planów miasta.

Cała Praga w trzech budynkach
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 7–8 , gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Historia zabytkowej architektury, najstarszych na Pradze kamieniczek oraz losy ich mieszkańców uzupełniają obiekty i instalacje artystyczne prezentowane na wystawie stałej w Muzeum Warszawskiej Pragi. Uczestnicy oglądają wystawę interaktywnie, co polega na wyszukaniu kluczowych dla dziejów Pragi osób, wydarzeń i miejsc, które nadały tej części miasta niejednorodne oblicze. Lekcja wykorzystuje potencjał dydaktyczny wystawy stałej.

Praga w popkulturze
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 7–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Uczestnicy poznają opisy prawobrzeżnych dzielnic we fragmentach współczesnej literatury, oglądają fragmenty znanych i kultowych filmów realizowanych na Pradze, dowiadują się, które plenery Warszawy, a zwłaszcza Starej i Nowej Pragi inspirują reżyserów oraz artystów sztuk wizualnych i muzyków, czego efekt widać w wielu współczesnych teledyskach. Zajęcia są bezpośrednim nawiązaniem do wystawy stałej Muzeum Warszawskiej Pragi, gdzie w instalacji Videoteka pokazano współczesne wizualizacje do utworów Nie masz cwaniaka nad Warszawiaka czy Chodź na Pragę.

Kulturowy tygiel
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 7–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Kilkusetletnią historię prawobrzeżnej Warszawy tworzyły zróżnicowane etnicznie i wyznaniowo społeczności. Wielokulturowość Pragi, choć w dużej części jest już przeszłością, dzięki zachowanym zabytkom ciągle jest widoczna w przestrzeni miejskiej. W trakcie lekcji uczestnicy poznają Pragę polską, żydowską i rosyjską. Szczególne miejsce jest poświęcone Wietnamczykom, którzy na początku lat 90. stali się najlepiej zorganizowaną grupą na Pradze. Zajęcia pozwalają poznać terminologię oraz różnice w obrzędowości, obyczajach, modzie i kuchni.

 

CENTRUM INTERPRETACJI ZABYTKU
Brzozowa 11/13

CIZ przybliża historię zniszczenia i odbudowy Starego Miasta oraz fenomen wpisu warszawskiej Starówki na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Wszystkie zajęcia mają pomóc w zrozumieniu znaczenia zabytków i dziedzictwa we współczesnym świecie.

czas trwania zajęć: 60–90 min
terminy i godziny: wtorek-piątek, godz. 10.00–14.00 (do uzgodnienia)
maksymalna liczba uczestników: 25 osób
koszt: 100 zł
zgłoszenia: Dział Edukacji, tel. +48 665 645 603 lub edukacja@muzeumwarszawy.pl

 

Co jest zabytkiem?
lekcja + dyskusja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 0–8, gimnazjum

Czy zabytki to tylko budynki i przedmioty? Co z przyrodą i tradycją? Zajęcia to okazja do wspólnych rozważań nad samą definicją zabytku. Uczestnicy poznają termin dziedzictwo – wspólnie zastanawiają się, jak je zachować. Oglądają też przykłady zabytków pochodzących z różnych kultur i umieszczają je na mapach. Starsi uczestnicy (szkoła podstawowa 4–7, gimnazjum 2–3) dodatkowo poznają instytucje zajmujące się ochroną dziedzictwa oraz unikalność Starego Miasta jako zabytku.

Zawód architekt
lekcja + warsztat
grupa docelowa: szkoła podstawowa 0–6

Kim jest architekt i na czym polega jego praca? Uczestnicy zaglądają do pracowni architektów z lat 50. XX wieku. Śledzą kolejne etapy powstawania budowli – od projektu do realizacji – oraz dowiadują się, z jakimi innymi specjalistami współpracują architekci. Wykorzystując wybrane współczesne przybory architektoniczne, sami próbują sił w tym zawodzie. Uczniowie klas starszych poznają sylwetki architektów związanych z powojenną odbudową stolicy.

W pracowni rzeźbiarza
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 0–6

Przy odbudowie Starego Miasta pracowali nie tylko architekci i budowniczowie, ale również artyści rzeźbiarze. Jaki materiał oprócz gliny czy drewna może być wykorzystany w pracy rzeźbiarza? Z czego wykonano staromiejskie szyldy? Czy ich twórcy to również rzeźbiarze? Podczas zajęć uczestnicy sami przygotują pracę rzeźbiarską. Starsi uczestnicy (klasy 4–6) dowiadują się, na czym polegała specyfika pracy rzeźbiarzy podczas odbudowy staromiejskich kamienic.

Historyczne układanki
lekcja + aktywne zwiedzanie + zabawa + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 0–3

Kiedy powstała Warszawa? Jak dużym miastem była kiedyś, a jak to wygląda dziś? Kto i kiedy przeniósł stolicę do Warszawy? Uczestnicy poznają historię warszawskiego Starego Miasta, oglądają makietę Starego Miasta z XX wieku. Układają przestrzenne puzzle, które przedstawiają najstarszą część miasta sprzed 400 lat, i nanoszą na nie zabudowania wzniesione później. Uczą się nie tylko historii, ale też czytania różnych map i rozumienia tego, co przedstawiają.

Śladami odbudowy Starego Miasta
lekcja + spacer + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 1–8, gimnazjum

Jak stare jest Stare Miasto? W jakim stopniu uległo zniszczeniom podczas II wojny światowej? Czy powojenna odbudowa jest wierną kopią przedwojennej zabudowy. Podczas spaceru uczestnicy dowiadują się, w jaki sposób ratowano staromiejskie zabytki oraz gdzie można znaleźć oryginalne elementy. Poznają koncepcje odbudowy Starego Miasta oraz instytucję, która była za nią odpowiedzialna. Zastanawiają się także, jakie znaczenie ma tarcza informująca o obiekcie zabytkowym oraz jakie znaczenie ma wpis Starego Miasta na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Zajęcia kończą się dyskusją na temat odbudowy i obecnego stanu Starego Miasta – zadaniem uczestników jest obrona zajętego w tej sprawie stanowiska.

Szlakiem dekoracji
gra miejska
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 1–8, gimnazjum

Gra pozwala przyjrzeć się szczegółowo staromiejskim kamienicom. Jej uczestnicy poznają sposoby ich dekorowania – od technik malarskich i rzeźbiarskich po detale architektoniczne – oraz terminologię związaną z malarstwem, rzeźbą i architekturą. To również okazja do nauki czytania map i przede wszystkim dostrzegania i odkrywania tajemnic starych zabudowań. Każdy uczestnik otrzymuje plan Starego Miasta oraz zadania nawiązujące do historii sztuki, geografii, a także tradycji z różnych kręgów kulturowych. Rozwiązanie wszystkich zagadek wymaga ścisłej współpracy w grupach. Dla każdej grupy wiekowej przewidziana jest trasa o innym poziomie trudności. Najstarsi uczestnicy poznają nazwiska twórców wybranych dekoracji i budowli.

Warszawskie Stare Miasto w XX wieku
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Centrum Interpretacji Zabytku przybliża historię zniszczenia i odbudowy Starego Miasta oraz wyjaśnia fakt bez precedensu, czyli jego wpis na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Uczestnicy wraz z edukatorem oglądają wystawę, dyskutując i szukając odpowiedzi na problemy poruszane na ekspozycji. Następnie próbują zmierzyć się z wyzwaniami, jakie mieli przed sobą pracownicy Biura Odbudowy Stolicy, na własną rękę opracowując koncepcję odbudowy warszawskiego Starego Miasta. Zajęcia to wstęp do zgłębienia problemu ochrony światowego dziedzictwa kulturowego.

 

MUZEUM FARMACJI
Piwna 31/33

Muzeum Farmacji nosi imię mgr farm. Antoniny Leśniewskiej, założycielki pierwszej apteki na świecie zatrudniającej wyłącznie kobiety. W zrekonstruowanym wnętrzu apteki z dwudziestolecia międzywojennego obejrzymy kolekcję, między innymi: naczyń aptecznych, utensyliów, opakowań leków. W latach 1934–1937 była właścicielką apteki działającej w Warszawie przy ulicy Marszałkowskiej 72. Muzeum Farmacji powstało w 1985 roku, a od 2002 roku jest oddziałem Muzeum Warszawy. Jego pierwsza siedziba mieściła się właśnie przy ulicy Marszałkowskiej 72.

czas trwania zajęć: 60–90 min
terminy i godziny: wtorek–piątek, godz. 10.00–14.00 (do uzgodnienia)
maksymalna liczba uczestników: 18 osób
koszt: do końca 2017 roku na koszt lekcji muzealnej składają się bilety wstępu dla każdej z uczestniczek/każdego z uczestników (ceny biletów: normalny 2 zł, ulgowy 1 zł – to ceny preferencyjne obowiązujące do końca 2017 roku, wynikające z umowy z Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego). Od 1 stycznia 2018 roku cena wynosi 100 zł.
zgłoszenia: tel. 22 831 71 79

 

Apteka, czyli laboratorium
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Uczestnicy poznają znaczenie farmacji dla rozwoju chemii, dowiadują się o wpływie odkryć dokonywanych w aptekach na możliwość zwalczania chorób oraz na rozwój przemysłu chemicznego, włókienniczego oraz spożywczego. Do końca XIX wieku apteka była jednym z ważniejszych miejsc prowadzenia eksperymentów, a w konsekwencji odkryć wielu substancji, które następnie stosowane były jako leki. Wielcy chemicy często byli aptekarzami.
terminy i godziny: wtorek–piątek, 10.00–16.00

Człowiek i substancje narkotyczne
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Zajęcia umożliwiają poznanie wybranych substancji o działaniu psychoaktywnym, mających silny wpływ uzależniający na organizm ludzki. Uczestnicy dowiadują się o konsekwencjach ich używania, sposobach wykrywania w organizmie oraz zapoznają się z historią ich stosowania w różnych kulturach. Rośliny o działaniu narkotycznym były wykorzystywane, m.in. w obrzędach religijnych oraz leczeniu. Coraz powszechniejszy dostęp do narkotyków spowodował, że już pod koniec XIX wieku liczbę osób uzależnionych od tych substancji szacowano na ponad 100 milionów.
terminy i godziny: wtorek–piątek 10.00–16.00

Człowiek i substancje toksyczne
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–6, gimnazjum

Uczestnicy poznają definicję pojęcia „trucizna” oraz właściwości toksyczne różnych substancji. Prowadzący opowiada o historii ostatnich Piastów mazowieckich oraz przypuszczeniach na temat ich otrucia. Uczestnicy stykają się z różnymi kategoriami źródeł, dostarczającymi nam wiedzy o przeszłości, a także sposobami ich interpretacji – pisanymi, ikonograficznymi, archeologicznymi i antropologicznymi. Podczas zajęć pracują z eksponatami muzealnymi i oglądają prezentacje ze slajdami.
terminy i godziny: wtorek–piątek 10.00–13.00

Człowiek i przyprawy
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 4–6, gimnazjum

Przyprawy nie są wyłącznie smakowym dodatkiem do potraw, lecz mają pozytywny wpływ na zachodzące w organizmie procesy biochemiczne, przez co pełnią ważną rolę w żywieniu. Większość z nich wykorzystywana jest w ziołolecznictwie i ma udowodniony pozytywny wpływ na funkcjonowanie organizmu człowieka. Uczestnicy poznają działanie witamin oraz zasady właściwej diety, dostarczającej organizmowi odpowiednich dawek tych substancji, a także konsekwencje ich niedoborów.
terminy i godziny: wtorek–piątek 10.00–13.00

 

MUZEUM DRUKARSTWA
Ząbkowska 23/25

Gromadzi zabytki sztuki drukarskiej, edytorskiej, graficznej i introligatorskiej oraz historyczne maszyny i przyrządy. Ekspozycję stałą Muzeum stanowi oficyna drukarska, dzięki której poznać można techniki od dawna już nie stosowane w drukarstwie.

czas trwania zajęć: 60–90 min
terminy i godziny: wtorek–piątek (godziny do uzgodnienia)
maksymalna liczba uczestników: 25 osób
koszt lekcji: 100 zł
zgłoszenia: tel. 22 620 60 42 lub muzeum.drukarstwa@muzeumwarszawy.pl

 

Ksiąg zdobienie
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–6, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Zajęcia poświęcone książce rękopiśmiennej w epoce Średniowiecza w Europie. Uczestnicy dowiadują się, w jaki sposób przepisywali księgi kopiści i gdzie to robili oraz na czym polegało zdobienie tych ksiąg  – czyli ich iluminowanie poprzez wielobarwne inicjały, bordiury, miniatury oraz różnego rodzaju ozdobniki. Zajęcia rozpoczynają się od wykładu połączonego z prezentacją multimedialną, ukazującą piękno zdobnictwa książkowego w epoce Średniowiecza, charakter pracy kopisty, rubrykatora i iluminatora. Uczestnicy otrzymują do obejrzenia faksymile kart rękopisów oraz szablony współczesnych krojów liter. Poziom wykładu i prezentacji uzależniony jest od wieku uczestników. Udostępnione materiały są inspiracją do zaprojektowania i narysowania lub namalowania inicjału (dla młodszych grup wiekowych) lub bordiury (dla starszych) na otrzymanym poddruku.

Czar czcionki w oficynie drukarskiej
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 5–6, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Zajęcia przedstawiają historię pisma oraz książki ze szczególnym uwzględnieniem znaczenia wynalazku druku i jego wpływu na rozwój ludzkości. Uczestnicy poznają postać Jana Gutenberga – twórcy ruchomej, metalowej czcionki. Dowiadują się o ewolucji materiałów i technik piśmienniczych oraz otrzymują do obejrzenia, m.in.: tabliczki gliniane, papirus, pergamin. Poznają także charakterystyczne elementy dawnych ksiąg, m.in. bogato zdobione inicjały. Korzystając z zasobów Oficyny (prasa drukarska, regały z czcionkami), doświadczą warunków pracy dawnych drukarzy i zecerów. Na zakończenie zajęć uczestnicy własnoręcznie tłoczą druk okolicznościowy na zabytkowej prasie korektorskiej.

Dłutkiem, piórkiem, rysikiem – artystyczne zabawy graficzne
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 5–8, gimnazjum, szkoła średnia i zawodowa

Uczestnicy poznają proces twórczy artysty grafika – od fazy projektowej, poprzez przygotowanie matrycy linorytniczej do wykonania odbitki. Przyglądają się różnym rodzajom materiałów (papiery drukarskie, farby drukarskie), narzędzi (wałki, prasy drukarskie, dłutka linorytnicze) oraz uczą się  właściwego ich stosowania. W części warsztatowej pod okiem specjalistów własnoręcznie wykonują linoryty, a później odbitki linorytnicze na zabytkowej prasie pochodzącej ze zbiorów Muzeum Drukarstwa.

Drewniane, ołowiane – literki zaczarowane
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–2

Uczestnicy poznają postać Jana Gutenberga oraz dowiadują się, co to jest wierszownik, kaszta, jak zbudowana jest czcionka, kim był zecer i na czym polegała jego praca. W części warsztatowej z drewnianych czcionek, tak zwanych drewniaków, układają wcześniej przygotowane słowa. Zajęcia kończą się własnoręcznym wytłoczeniem druku okolicznościowego na zabytkowej prasie korektorskiej.

Dłutkiem, piórkiem, rysikiem – artystyczne zabawy graficzne. Ilustracja dla dzieci
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 3–4

Zajęcia warsztatowe poprzedza wykład o rodzajach technik graficznych. Uczestnicy poznają książki wybrane z klasyki literatury dla dzieci, ilustrowane przez wybitnych grafików. Ilustracje zostaną omówione pod względem techniki ich wykonania, sposobu ilustrowania, przekazu graficznego, nastroju ilustracji w stosunku do treści książeczki. Następnie dzieci poznają technikę grafiki artystycznej – linorytu – i własnoręcznie wykonują ilustrację z wyobraźni lub inspirowaną oglądanymi ilustracjami. Obrazek własnoręcznie tłoczą na zabytkowej prasie korektorskiej.

Jak powstaje książka
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: szkoła podstawowa 3–4

Uczestnicy poznają historię materiałów piśmiennych, druku i książki. Dostają do ręki pierwsze materiały pisarskie – model tabliczki glinianej i woskowej. Dowiadują się, jak powstawał i wyglądał zwój papirusowy, z czego wytwarzano pergamin. Prowadzący przedstawia postać Jana Gutenberga – twórcy ruchomej, metalowej czcionki i omawia jej budowę. Następnie uczestnicy własnoręcznie tłoczą na zabytkowej prasie korektorskiej druk okolicznościowy, złożony właśnie z takich czcionek.

Legendy warszawskie dłutkiem opowiedziane
lekcja + warsztat
grupa wiekowa: przedszkole (od 5. roku życia), szkoła podstawowa 0–2

Uczestnicy zajęć wysłuchują jednej z warszawskich legend. Następnie biorą udział w pracy artysty grafika, który wykonuje linoryt ilustrujący opowiadaną legendę. W czasie zajęć dowiadują się, między innymi, co to jest i na czym polega technika druku wypukłego. Na pamiątkę każdy otrzymuje samodzielnie wytłoczoną odbitkę linorytu.

 

KORCZAKIANUM
Jaktorowska 6

Pracownia naukowa ulokowana jest w dawnym budynku Domu Sierot, którym kierował Janusz Korczak (1878–1942) – pisarz, lekarz, pedagog i działacz społeczny. Placówka gromadzi, bada, udostępnia i popularyzuje materiały dokumentujące jego spuściznę. Wystawa stała przedstawia biografię i twórczość Korczaka oraz historię prowadzonych przez niego instytucji wychowawczych. W Korczakianum organizowane są też zajęcia edukacyjne i spotkania tematyczne.

czas trwania zajęć: 60–90 min
terminy i godziny: do uzgodnienia
maksymalna liczba uczestników: 25 osób
koszt lekcji: 100 zł
zgłoszenia: tel. 22 632 30 27 lub korczakianum@muzeumwarszawy.pl

 

Korczak–warszawiak
lekcja + aktywne zwiedzanie
grupa wiekowa: szkoła podstawowa, gimnazjum

Stała ekspozycja w historycznym budynku Domu Sierot przedstawia sylwetkę pisarza, lekarza i pedagoga, Janusza Korczaka. Uczestnicy zajęć dowiadują się również o innych, nieznanych powszechnie, polach jego działalności społecznej i zawodowej (prelegent radiowy, publicysta, biegły sądowy, współpracownik Kasy Chorych). Lekcja ukazuje życie Korczaka w szerszym kontekście czasów, w których żył (zabory, obie wojny światowe, getto). To szansa na poszerzenie wiedzy o historii: Polski, Warszawy, a także polskich Żydów.

Prawa dziecka wczoraj i dziś
lekcja + warsztat + dyskusja
grupa wiekowa: szkoła podstawowa, gimnazjum

Postulaty Janusza Korczaka – cytaty z jego pism, zapiski praktyki pedagogicznej w Domu Sierot, które można znaleźć na wystawie – to punkt wyjścia do poznania historii uchwalenia praw dziecka oraz sposobu ich ochrony w Polsce. Rozmawiamy o Konwencji Ochrony Praw Dziecka i roli Rzecznika Praw Dziecka. W drugiej części warsztatów uczestnicy pracują w mniejszych grupach i zastanawiają się nad kwestią prawa dzieci do prywatności oraz sposobów jego ochrony. Wnioski są prezentowane na forum i wspólnie dyskutowane. Na koniec uczestnicy wykonują techniką origami proste papierowe „pudełka do ochrony prywatności”, które mogą posłużyć jako szkatułki na drobiazgi.