sob., 20.06.2026
11:00
Spacer
Muzeum Warszawy
10 zł
Spacer z Patrycją Jastrzębską po osiedlu TOR na Kole
Zapraszamy na spacer po Osiedlu TOR na Kole, którego budowa i pierwsze lata istnienia zostały udokumentowane na zdjęciach Aleksandra Minorskiego.
Modernistyczne osiedla na warszawskim Kole to jeden z najciekawszych przykładów tego, jak idee Le Corbusiera znajdowały praktyczne zastosowanie w projektach polskich, awangardowych architektów.
Osiedle TOR (Towarzystwa Osiedli Robotniczych) zajmuje tu szczególne miejsce wyróżniając się nie tylko modernistyczną formą – prostą, oszczędną, podporządkowaną funkcji, ale także ambitnym programem społecznym. Projektanci chcieli stworzyć nie tylko budynki mieszkalne, ale całe środowisko życia: z dostępem do światła, zieleni, usług i przestrzeni wspólnych sprzyjających integracji mieszkańców. Była to wizja nowoczesnego miasta w skali mikro.
Podczas spaceru przyjrzymy się temu przedwojennemu założeniu z bliska. Zobaczymy, jak w praktyce realizowano zasady funkcjonalizmu i jakie rozwiązania architektoniczne miały poprawiać jakość życia codziennego. Odszukamy również blok, na który spadły jedne z pierwszych bomb zrzuconych przez Niemców na Warszawę 1 września 1939 roku – moment symbolicznie otwierający dramatyczny rozdział w historii miasta.
Porównamy dwie kolonie osiedla, zwracając uwagę na różnice w układzie przestrzennym, skali zabudowy i podejściu do organizacji życia mieszkańców. Zastanowimy się także, czym była Karta Ateńska- jeden z najważniejszych manifestów nowoczesnej urbanistyki i w jakim stopniu jej założenia mogły wpłynąć na projekt osiedla TOR.
To spacer nie tylko o architekturze, ale też o ideach, które miały zmieniać świat i o tym, jak zostały one zrealizowane właśnie tutaj, na warszawskim Kole.
Spacer poprowadzi Patrycja Jastrzębska – historyczka sztuki, społeczniczka, kuratorka. Autorka inicjatywy i redaktorka prowadząca serwis społecznościowy i stronę „Tu było, tu stało”, prezeska Stowarzyszenia Masław. Publikowała m.in. w czasopismach: „Architektura Murator”, „Obieg”, „Art&Business”, „Kronika Warszawy”. W kwartalniku „Stolica” prowadzi autorską rubrykę „Tu było, tu stało”. Inicjatorka licznych akcji społecznych i projektów. Nominowana w plebiscycie „Osobowości 25-lecia” przez miesięcznik „Architektura-Murator” w kategorii „Rewitalizacja i ochrona zabytków”. W 2011 r. i 2022 r. otrzymała stypendium artystyczne miasta stołecznego Warszawy. Wyróżniona członkostwem w Klubie Absolwentów „Jestem z UW” powołanego z okazji 200-lecia Uniwersytetu Warszawskiego.
Miejsce zbiórki: Dom Społeczny na rogu ul. Obozowej i ul. Deotymy
Partner edukacji Muzeum Warszawy – PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
