Interpretacja dziedzictwa w miejscu pamięci

Maria Kamińska, kustoszka w Muzeum – Miejscu Pamięci Palmiry, wzięła udział w prestiżowej konferencji „Heroes, anti-heroes and villains: How we use, (re)create and dismantle them”, która odbyła się latem 2025 roku w Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku.

Konferencja poświęcona była refleksji nad pojęciem „bohatera” – zarówno w sensie społecznym, jak i narracyjnym. Bohaterowie to postaci, które odgrywają istotną rolę w budowaniu tożsamości jednostek i wspólnot, ale także w tworzeniu opowieści interpretacyjnych w dziedzictwie kulturowym i przyrodniczym.

Na stronie organizatora dostępne są już materiały pokonferencyjne, obejmujące 146 stron inspirujących wystąpień, artykułów i streszczeń. Publikacja nie tylko dokumentuje przebieg sesji, ale stanowi zaproszenie do refleksji nad tym, jak opowiadamy historie, które nas kształtują, jakie postaci wynosimy na piedestał lub poddajemy krytyce, oraz jakie wartości za nimi stoją.

Warto rozpocząć lekturę od wystąpień głównych prelegentów:

Jurn Buisman mówił o dziedzictwie jako moralnym kompasie w czasach polaryzacji,
María Luz Martínez Seijo podkreśliła rolę edukacji historycznej w ochronie demokracji,
Anna Kowalczyk zwróciła uwagę na wymazywanie i odzyskiwanie kobiecych narracji,
Marcin Napiórkowski zastanawiał się, dlaczego wciąż potrzebujemy bohaterów,
a Sacha Dench pokazała, że nawet „czarne charaktery” mogą stać się bohaterami ochrony przyrody.

Interpretacja dziedzictwa w miejscu pamięci

W publikacji znalazło się także 12 pełnych artykułów oraz liczne streszczenia prezentujące przykłady i studia przypadków z całej Europy, w tym również artykuł Marii Kamińskiej poświęcony metodzie interpretacji dziedzictwa w miejscu pamięci, stosowanej w Muzeum – Miejscu Pamięci Palmiry.

Metoda ta polega na świadomym i odpowiedzialnym opowiadaniu o przeszłości w sposób angażujący odbiorców, uwzględniający kontekst historyczny, emocjonalny i etyczny. W Palmirach służy ona nie tylko przekazywaniu wiedzy o zbrodni niemieckiej z czasów II wojny światowej, ale także budowaniu refleksji nad pamięcią, sprawiedliwością i rolą muzeów w kształtowaniu postaw obywatelskich.

Materiały pokonferencyjne w języku angielskim dostępne są na stronie www.interpret-europe.net